Sual:
Ahlat’ın Selçuklu tarihiyle alakası nedir?Cevap:
Ahlat’ın Selçuklu tarihini sembolize eden hiçbir yanı yoktur. Ahlat güzel ve tarihi bir kasabadır, ama bu Ahlat'ı Selçuklularla diğer birçok Doğu Anadolu şehrinden daha hususi bir şekilde bağlamaya yetmiyor. Ahlat XI. asırda Selçuklu hâkimiyetine girdi. Anadolu ve İran coğrafyasında bunu yaşayan pek çok şehir var. Burada Ahlatşahlar (Sökmenîler) isminde bir beylik hüküm sürdü. Bunlar mahalli bir hanedandır. Malazgirt’e yakınlık ve harbde buranın lojistik üs olarak kullanılması, Ahlat’ı otomatik olarak Selçuklu şehri yapmaz. Selçuklu mezarlığı diye bilinen ve Ermeni ustaların yonttuğu şahane mezar taşlarının bulunduğu 200 dönümlük kabristanın ve künbedlerin Selçuklularla bir alakası yoktur. Yani Selçuklu mezarlığı değildir. Burada sonraki asırlarda yaşamış kişilerin mezarları vardır. Künbedler de Akkoyunlulardan kalmadır. Benzeri halkının tamamı Kürt olan Gevaş’ta da vardır. Peki Ahlat’ın başka şehirlerden ayıran müşahhas Selçuklu bağlantısı nedir? Burada çıtayı yükseltip, mesela Konya, Kayseri, Sivas, Erzurum, Kemah, Divriği, İznik, Alanya gibi merkezlerle mukayese etmek icap eder. Evet, Ahlat’ın hakikaten çok güçlü bir tarihî hüviyeti vardır. Fakat bunun Selçuklu markası ile doğrudan bir alakası yoktur. Ahlat’ın hususiyeti daha ziyade Ahlatşahlar devri, Van Gölü havzasındaki Orta Çağ siyasi-kültürel ağı ve fevkalade mezar taşı/mimari mirası üzerinden ortaya çıkıyor. Bu yüzden Selçuklu hatırlanınca neden devamlı Ahlat da anılıyor? Bunun cevabı mutlak tarihî gerçeklik olmayabilir. Modern Türkiye’de Malazgirt–Alparslan–Ahlat arasında kurulmuş sembolik/ideolojik bir hafıza zinciri de bahis mevzuu gözüküyor.Alakalı Başlıklar