Cevap: 

Cemalettin Afgani modernizmin kurucusudur. Türkiye'de ve İslam aleminde bilhassa bazı ilahiyatçılar arasında popülerdir. İstanbul’a ilk gelişinde verdiği bir konferansta peygamberliğin bir sanat olduğunu iddia etmesi sebebiyle, müslümanlar ve hükümet nezdinde çok reaksiyonla karşılaştı. Sultan Hamid, kendisinden İslam birliği mücadelesinde istifade etmek istedi. Fakat iç yüzünü anlayınca, İstanbul’da ikamete tabi tuttu. Kendisine köşk verdi, maaş verdi, hizmetçiler verdi. Buna, sevenleri baskı derler. Türkiye’de kendisini ve has talebeleri Abduh ile Reşid Rıza’yı ilk tanıtan Akif’tir. Sonra Hayreddin Karaman hızlı meddahı olmuştur. İlahiyat ve diyanet camiasında kendisi ve ekibinin nüfuzu fazla olduğu için bu kişiler büyük zannedilir. Diyanette tesiri daha azdır. Zira Diyanet daha çok muhafazakâr din adamlarının bulunduğu ehl-i sünnet hassasiyetinin güçlü olduğu bir camiadır.